COVID-19

Kompendium zagadnień dla lekarzy i podmiotów leczniczych

Tarcza antykryzysowa - wsparcie

Mam problem z tym zagadnieniem

Tak

Takie ograniczenie działalności, o ile jest spowodowane wystąpieniem COVID-19, może być traktowane jako przestój w rozumieniu art. 15zq specustawy.

Przepis art. 15 zq ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, regulującego świadczenie postojowe dla osób zatrudnionych na podstawie umowy cywilnoprawnej wskazuje, iż świadczenie postojowe przysługuje, gdy w następstwie wystąpienia COVID-19 doszło do przestoju w prowadzeniu działalności przez zleceniodawcę lub zamawiającego, z którymi została zawarta umowa cywilnoprawna. Niestety, przepis nie wskazuje jak należy rozumieć pojęcie owego przestoju, nie zawiera definicji pojęcia.

Zgodnie z definicją zawartą w internetowym słowniku języka polskiego, przestój to przerwa w pracy, w produkcji itp., wynikła np. z powodu awarii maszyn lub złej organizacji pracy.

Jeżeli chodzi zaś o inne akty prawne, w których występuje pojęcie przestoju i przestoju ekonomicznego, do których można by się odwołać to:

  • pojęcie przestoju pojawia się w art. 81 Kodeksu pracy, jednakże ustawodawca nie podaje tzw. legalnej (wynikającej z przepisu) definicji tego pojęcia. Wskazał on natomiast przesłanki, które winny zaistnieć by można było mówić o tak zwanej przerwie w pracy z winy pracodawcy.  By można było mówić o przestoju z winy pracodawcy, musi on wynikać  z samego działania lub zaniechania tkwiącego po jego stronie, w sytuacji gdy pracownik jest gotowy do świadczenia pracy. Za przeszkody stojące po stronie pracodawcy należy również uznać te spowodowane zdarzeniami losowymi. W orzecznictwie podkreśla się, iż przestój stanowi szczególny przypadek niewykonywania przez pracownika pracy z powodu doznania przeszkód dotyczących zakładu pracy, przy czym w pojęciu przestoju kryje się pewien element zaskoczenia, nietypowości oraz wyjątkowości zdarzeń, które uniemożliwiają w miarę ścisłe przewidzenie i zaplanowanie przerw następujących w pracy (zob. uchwała SN z 16.10.1992 r., I PZP 58/92, OSNC Nr 6/1993, poz. 95),
  • z kolei pojęcie przestoju ekonomicznego pojawia się w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia  11 października 2013 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z ochroną miejsc pracy, jest to okres niewykonywania pracy przez pracownika z przyczyn niedotyczących pracownika pozostającego w gotowości do pracy.

Mając na uwadze powyższe, uznać należy, iż sytuacja ograniczenia, ale nie całkowitego zaprzestania udzielania w podmiocie leczniczym świadczeń (na skutek np. zakazu udzielania pewnego rodzaju świadczeń), wpisuje się zarówno w definicję przestoju zawartego w k.p., jak i przestoju ekonomicznego.  Bowiem, w żadnym z przedmiotowych pojęć ustawodawca nie wymaga, by pracodawca całkowicie zaprzestał działalności, nie wynika to również z innych aktów prawnych wydanych w związku z wystąpieniem koronawirusa. Zatem, posługując się wskazanymi definicjami analogicznie w kontekście specustawy, uznać należy, iż takie ograniczenie działalności będzie równoznaczne z pojęciem przestoju na gruncie art. 15zq specustawy (o ile sytuacja wyniknęła w związku z COVID-19).

Podstawa prawna: ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, ustawa z dnia 11 października 2013 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z ochroną miejsc pracy, ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy.

Autor(rzy): Ewelina Tylińska

Mam problem z tym zagadnieniem

Nie

Podmiot leczniczy nie musi zgłaszać do Państwowej Inspekcji Pracy wystąpienia u niego przestoju spowodowanego COVID-19 oraz w konsekwencji wysyłania wniosków o wypłatę świadczenia postojowego dla zleceniobiorców w oparciu o art. 15zq specustawy.

Taki obowiązek nie wynika z Kodeksu pracy (w odniesieniu do art. 81 k.p.).  Nie można mówić, iż obowiązek taki powstał na gruncie ustawy z dnia z dnia  11 października 2013 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z ochroną miejsc pracy, bowiem podmiot leczniczy nie korzysta ze środków w niej przewidzianych. Kontynuując, na gruncie spec ustawy taki obwiązek wynika z art. 15g ust. 12 w związku z ust. 11. Zgodnie z tymi przepisami, pracodawca zawiera ze związkami zawodowymi porozumienie regulujące warunki i tryb wykonywania pracy w okresie przestoju ekonomicznego lub obniżonego wymiaru czasu pracy, które to porozumienie podlega zgłoszeniu do właściwego okręgowego inspektora pracy. Jednakże, przepis ten dotyczy rozwiązań podejmowanych przez pracodawcę na gruncie art. 15g, który pozwala na np. obniżenie pracownikom wynagrodzenia lub wymiaru czasu pracy w związku z koronawirusem. Co więcej, w art. 15 zq, które stanowi o świadczeniu postojowym, nie ma takiego obowiązku wyrażonego wprost. Uznać zatem należy, iż w przypadku wystąpienia przestoju w kontekście art. 15zq specustawy nie ma obowiązku informowania Państwowej Inspekcji Pracy. 

Autor(rzy): Ewelina Tylińska

Mam problem z tym zagadnieniem

Nie

Wsparcie, o którym mowa w art. 15g przeznaczone jest dla następujących podmiotów:

  1. dla przedsiębiorców w rozumieniu art. 4 ust. 1 lub 2 ustawy z dnia 6 marca 2018 roku Prawo przedsiębiorców, czyli dla osób fizycznych, osób prawnych lub tzw. ułomnych osób prawnych wykonujących działalność gospodarczą a także dla wspólników spółki cywilnej w zakresie wykonywanej przez nich działalności gospodarczej,
  2. dla organizacji pozarządowej w rozumieniu ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie
  3. dla podmiotów, wymienionych w art. 3 ust. 3 ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie, czyli dla wykonujących taką działalność kościelnych osób prawnych, spółdzielni socjalnych, spółek akcyjnych oraz spółek zoo które nie prowadzą działalności dla zysku, klubów sportowych będących spółkami działającymi na podstawie ustawy o sporcie.

Samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej nie należy do żadnej kategorii z trzech powyżej wymienionych – jakkolwiek prowadzi działalność leczniczą, to jednak jako podmiot niebędący przedsiębiorcą (por. Rozdział III Działu II ustawy o działalności leczniczej).

Podstawa prawna: Art. 15g ustawy z dnia 2 marca 2020 roku o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. 2020 poz. 374 ze zm.), ustawa z 15 kwietnia 2011 r o działalności leczniczej (Dz.U. 2020 poz. 295 tj.).

Autor(rzy): Anna Lazari

Mam problem z tym zagadnieniem

Tak

Świadczenie postojowe przysługuje osobom, które zawarły umowę cywilnoprawną, a której brak lub ograniczenie realizacji jest skutkiem przestoju w prowadzeniu działalności w następstwie COVID-19. Wniosek o przyznanie świadczenia składa się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych za pośrednictwem zleceniodawcy. ZUS każdorazowo bada, czy zasadne jest przyznanie rekompensaty utraty przychodów.

Podstawa prawna: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych.

Autor(rzy): Katarzyna Włodarczyk

Mam problem z tym zagadnieniem

Tak. Świadczenie postojowe będzie przysługiwało takiej osobie. Przepisy nie uzależniają przyznania prawa do świadczenia postojowego od wysokości opłacanych składek na rzecz ZUS.

Podstawa prawna: Art. 15zq ust. 1 pkt 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

Autor(rzy): Katarzyna Włodarczyk

Mam problem z tym zagadnieniem

Tak. W przypadku osób prowadzących działalność gospodarczą ubiegających się o świadczenie postojowe nie ma znaczenia stan rozliczeń z tytułu składek.

Autor(rzy): Katarzyna Włodarczyk

Mam problem z tym zagadnieniem

Zapisy tarczy antykryzysowej nie wprowadzają niestety przepisów odnoszących się wprost do ZFŚS, np. co do trybu zmniejszenia odpisów lub przeznaczenia środków zgromadzonych na inny cel. Są przewidziane jedynie przepisy dotyczące zmian w rozliczeniach podatku dochodowego od osób fizycznych PIT. Z kwoty 1 000 do 2 000 złotych wzrósł limit zwolnienia z PIT od wartości konkretnych świadczeń finansowanych ze środków ZFŚS.

 

Możliwość zmniejszenia odpisu na ZFŚS lub nawet likwidacji funduszu przewidują ogólne przepisy regulujące fundusz. Pracodawca może dowolnie kształtować wysokość odpisu na Fundusz; może również postanawiać, że Fundusz nie będzie tworzony (art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych).

 

Dopuszczalne jest np. zmniejszenie odpisów w danym roku czy we wskazanym okresie z powołaniem się na sytuację wynikającą ze skutków epidemii. Pracodawca nie ma jednak możliwości wykorzystania środków zgromadzonych w funduszu na inny cel, nawet związany z usuwaniem skutków wystąpienia COVID-19. W przypadku zmniejszenia odpisu w ciągu roku odpisu, odpisy powinny być rozliczone proporcjonalnie.

Podstawa prawna: ustawa z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych

Autor(rzy): Ewelina Tylińska

Mam problem z tym zagadnieniem

Polityka Cookies. Informacje zarejestrowane w plikach "cookies" używamy do celów statystycznych oraz dostosowania naszych serwisów do indywidualnych potrzeb użytkowników. Możesz zmienić ustawienia dotyczące "cookies" w swojej przeglądarce internetowej. Jeżeli pozostawisz te ustawienia bez zmian pliki cookies zostaną zapisane w pamięci urządzenia. Zmiana ustawień plików "cookies" może ograniczyć funkcjonalność serwisu.